Bu derste
- Talepten faturaya kadar tüm satınalma zincirini (P2P) tek başına yürütmek
- Her adımda doğru veriyi ana veriden ve raporlardan kendin bulmak
- Zincirin her halkasının stok ve muhasebe izini kontrol etmek
- MM modülünde öğrendiklerini bir bütün olarak görmek
Senaryo: Kasım kampanyası
Pazartesi sabahı satış müdürü güzel bir haberle gelir: TeknoDünya Mağazacılık, Kasım indirim kampanyası için normal siparişinin üstüne 250 çamaşır makinesi daha istiyor. Üretim planlama uzmanı Selin Hanım hemen ürün ağaçlarını açar. Her çamaşır makinesinde bir adet RM-VALF (Su Giriş Valfi Çiftli) var ve bu valf normal haftalık üretimde zaten 230 adet civarında tüketiliyor.
Selin Hanım'ın notu kısa: "Kampanya üretimi iki hafta sonra başlıyor. Valf stoğu emniyet stoğunun altına düşmesin. 300 adet ek valf lazım. Teknokart'tan iste, onlar bir haftada getiriyor."
Bu hafta satınalma, depo ve muhasebe masalarının hepsinde sen oturuyorsun. Zincirin tamamını sen kuracaksın.
Satınalma talebi
İhtiyacı bildir
ME51N
Satınalma siparişi
Talebe referansla
ME21N
Mal girişi
Tamamını teslim al
MIGO
Fatura doğrulama
3'lü eşleşme
MIRO
Ödeme
Vadede, muhasebe
Bu derste önceki dersler kadar ayrıntılı adım vermeyeceğiz. Her görev kartında ne yapacağını ve önemli ipuçlarını bulacaksın; nasıl yapacağını artık biliyorsun. Takılırsan ilgili dersin uygulama bölümüne dön.
Görev 0: Durumu oku
Bir satınalmacı sipariş vermeden önce mevcut durumu bilir. Şu soruların cevabını bul ve not al:
- RM-VALF'ın 0001 ve 0002'deki serbest stoğu ne kadar? Yolda açık sipariş var mı?
- Emniyet stoğu, yuvarlama değeri ve planlanan teslim süresi kaç?
- Valfi hangi satıcı, hangi fiyattan tedarik ediyor?
İpuçları
Stok ve açık sipariş için . Emniyet stoğu ve teslim süresi içinde MRP 2 sekmesinde, yuvarlama değeri MRP 1 sekmesindedir. Satıcı ve fiyat, aynı malzemenin Satınalma sekmesindeki "Bilgi kayıtları (ME13)" grubunda görünür. Açık siparişleri ile malzemeye göre de listeleyebilirsin.
300 adet, yuvarlama değeri olan 50'nin katı mı? Satıcı numarası 17300004 Teknokart Elektronik mi çıktı? Öyleyse devam.
Görev 1: Satınalma talebi
Planlama adına satınalmaya resmi talebi ilet.
| Alan | Değer |
|---|---|
| Başlık notu | Kasım kampanyası – ek valf ihtiyacı |
| Malzeme | RM-VALF |
| Miktar | 300 |
| Teslim tarihi | Bugünden en az 7 iş günü sonrası (GG.AA.YYYY) |
| Tesis | 1100 |
| İstenen satıcı | 17300004 |
İpuçları
'de malzemeyi yazıp Enter'a bastığında kısa metin, satınalma grubu (SAG 102) ve depo yeri (0001) ana veriden gelir. Teslim tarihini boş bırakma; sipariş aşamasında zorunludur. Kaydedince talep numarası durum çubuğunda görünür ve ekran talebi görüntüleme moduna (ME53N) geçer.
Görev 2: Talebe referansla sipariş
Şimdi satınalmacısın. Talebi elle yeniden yazmak yerine referansla siparişe dönüştür: böylece talep ile sipariş birbirine bağlanır ve talep "siparişe dönüştü" olarak kapanır.
İpuçları
'de araç çubuğundaki Talep referansı düğmesi açık talepleri listeler. Kendi talebini işaretleyip Siparişe kopyala de. Talepteki istenen satıcı siparişe kendiliğinden gelir. Enter'a basınca net fiyat bilgi kaydından gelir; boş kalsa bile sistem kaydederken fiyatı bilgi kaydından alır. Kaydetmeden önce Kontrol et ile uyarıları gör. Sipariş numarasını not al.
Görev 3: Mal girişi
Bir hafta sonra Teknokart'ın kamyonu kapıda: 300 valfin tamamı geldi, irsaliyede sorun yok.
İpuçları
'da A01 Mal girişi, referans satınalma siparişi. Sipariş numarasını girip Enter'a bas. Sipariş kalemlerinde Tamam kutusu işaretsiz gelir; işaretlemezsen kalem kaydedilmez. Miktarın 300'ün tamamı olduğundan ve stok tipinin "Serbest kullanılabilir" olduğundan emin ol. İrsaliye numarası alanına ör. TEK-48213 yazabilirsin.
Dikkat
Görevin bu adımı siparişin tamamı için mal girişi ister. 200 adet girersen kalem açık kalır ve adım tamamlanmaz; kalan 100 adet için ikinci bir mal girişi yapman gerekir.
Görev 4: Fatura
Üç gün sonra Teknokart'ın e-Faturası geldi. Faturadaki miktar ve fiyat siparişle aynı, KDV %20.
İpuçları
'da referans alanına faturanın numarasını yaz (ör. TEK2026004512). Siparişi girip Enter'a basınca kalem, teslim alınan 300 adet ve sipariş fiyatıyla gelir. Brüt tutar = net kalem toplamı + KDV. Bakiye lambası yeşil olmadan kaydetme; önce Simüle et ile muhasebe kaydını incele.
Kendin yap
Talepten ödemeye (P2P)
Tek bir satınalma zincirini baştan sona tamamla.
- Bir satınalma talebi yarat
- Bu talebe referansla sipariş yarat
- Siparişin tamamı için mal girişi yap
- Faturayı kaydet (GR/IR kapansın)
Görevlerin kontrol edilmesi için giriş yap ya da davet koduyla kayıt ol.
Kendini kontrol et
Zincir tamamlandı. Şimdi bir denetçi gibi izini sür. Önce soruları kendin cevapla, sonra aşağıdaki cevap anahtarına bak.
- 'de siparişini aç, kalemi seç ve Sipariş geçmişi sekmesine geç. Kaç satır var, Σ satırı ne diyor?
- Mal girişinin muhasebe belgesinde 32900001'e yazılan alacak tutarı ile faturanın muhasebe belgesinde aynı hesaba yazılan borç tutarı aynı mı?
- 'de RM-VALF'ın 0001 serbest stoğu ve "Siparişte" miktarı Görev 0'daki notuna göre nasıl değişti?
- 'yı "Yalnızca açık talepler" işaretliyken çalıştır. Senin talebin listede mi?
- 'yi RE101 – Faturalanacak seçimiyle çalıştır. Siparişin listede mi?
Cevap anahtarı
- İki satır: biri WE (mal girişi, HT 101), biri RE (fatura). Σ satırında "Mal girişi 300 · Fatura 300" yazar.
- Fiyatı değiştirmediysen evet: GR/IR hesabı önce alacak, sonra aynı tutarda borç aldı ve bu sipariş için sıfırlandı.
- 0001 serbest stoğu 300 arttı (araya başka hareket girmediyse). "Siparişte" miktarı ise Görev 0'daki değerine döndü: sipariş yaratılınca 300 artmış, mal girişiyle yeniden 300 azalmıştı. Siparişin artık teslim edilecek miktarı yok.
- Hayır. Talep tamamen siparişe dönüştü, açık miktarı kalmadı.
- Hayır. Teslim alınan miktarın tamamı faturalandı.
Ekstra zorluklar
Görevi bitirdiysen ve biraz daha pratik istiyorsan, aşağıdakileri yeni bir talep ve siparişle dene:
- Zamlı fatura: Teknokart faturayı sipariş fiyatının %3 üstünden kessin. MIRO'da kalem tutarını buna göre değiştir ve Simüle et. Fark stoğa mı gitti, Fiyat Farkları hesabına mı? Fatura bloke olur mu? Kaydettikten sonra 'te hareketli ortalama fiyatın nasıl değiştiğine bak.
- Kısmi teslimat: Önce 200, iki gün sonra 100 adet teslim al. Arada ME2N'de siparişin hem WE101 hem RE101 listesinde göründüğünü gör.
- Hat besleme: Gelen valflerden 100 adedini 311 ile 0002'ye taşı ve MMBE'de dağılımı kontrol et.
Gerçek hayatta
Zincirin son halkası olan ödeme MM'nin değil, muhasebenin işidir. Teknokart'ın ödeme koşulu "N030 – 30 gün net"tir. Fatura vadesi geldiğinde gerçek sistemde muhasebe otomatik ödeme programını (F110) çalıştırır; program bloke olmayan, vadesi gelmiş satıcı kalemlerini toplar ve banka talimatı oluşturur. Faturanın R ile bloke olması tam da bu programın o faturayı atlaması demektir.
MM'de neler öğrendin?
| Konu | İşlem kodları |
|---|---|
| Ana veri | MM01, MM02, MM03, BP, ME11, ME13 |
| Satınalma | ME51N, ME53N, ME5A, ME21N, ME22N, ME23N |
| Mal hareketleri | MIGO (101, 122, 201, 311, 321, 551, iptal) |
| Fatura doğrulama | MIRO, MIR4, MR8M |
| Raporlar | MMBE, MB52, MB51, ME2N, ME2M, ME2L |
| Envanter | MI01, MI04, MI07, MI03 |
| Muhasebe izi | MB03, FB03 |
Bundan sonraki modül PP (Üretim Planlama). Orada bu valflerin ürün ağacından MRP'ye, üretim siparişinden 261 çıkışına nasıl aktığını göreceksin.
Akılda kalsın
- P2P zinciri: satınalma talebi → talebe referanslı sipariş → mal girişi (101) → fatura doğrulama (MIRO) → ödeme.
- Referansla çalışmak belgeleri birbirine bağlar: talep siparişe dönüşünce kapanır, sipariş geçmişi mal girişini ve faturayı gösterir.
- MIGO'da sipariş kalemleri için Tamam kutusu elle işaretlenir; tam miktar girilmezse kalem açık kalır.
- GR/IR hesabı mal girişinde alacak, faturada borç alır; doğru eşleşmede sıfırlanır.
- Her adımın izi raporlarda görülür: ME5A, ME2N, MMBE, ME23N sipariş geçmişi, MB03 ve FB03.
Kendini test et